Asil Ajem

Асыл Әжем

Асыл әжем, ғасыр әжем аңсаған,
Сағынышым сары ормандай самсаған,
Әке болып жүргенімді ұмытып,
Әлі күнге еркелеймін мен саған.

Құлындаймын асыр салған аңғарда,
Қозыңдаймын ойнақтаған албарда,
Өзің барда қысылмаймын күлуге,
Жылауға да қысылмаймын сен барда...( соңғы 2 жолы 2 рет)

Мен өзіңнен қабылдаппын сүюді,
Мен өзіңнен қабылдаппын күюді,
Сенің жаның жүрегіме ораулы,
Менің жаным жаулығыңа түюлі...( соңғы 2 жолы 2 рет)

Бүүвэйн дуу...

Чи-миний...

Гэнэн дурлал байгаагүй хайр...

Ананд-Цэцгэн эрхи...

Захидал,...

Тэр намайг дурсдаг болов уу...

Усан дуслууд

Эх дэлхийн өөрийн өнгө...

Дөрвөн мөрт

Уучлахыг хүссэн зүрхийг минь
Учрахыг мөрөөссөн зүүдийг минь
Амжиж одоо л ганцхан удаа бодож үз
Гуйя,... хайртай шүү, чамдаа

Үнсэлтээ тань руу уул шиг нүүлгэлээ
Үнэнчээр тань дээр бороо шиг асгараг
Гараас чинь холдвол төөрч мэдэх
Ганцхан миний хайр байгаач...

Дөрвөн мөрт

Хан хорвоог сэтгэлээрээ ариусгаж
Хайртай хүнээ итгэлээрээ татаж
Хатуу амьдралыг ухаанаараа жолоодож
Харин өөрийгөө инээмсэглэлээрээ чимэж яваарай.

Тэвчихэд бэрх аашийг минь
Тэсэхэд хэцүү зөрүүдийг минь
Тэнгэр мэт уучилдаг
Тэр л сэтгэлд чинь би итгэдэг.

Сар нь оддыгоо бүүвэйлэг
Сэтгэл нь зүрхээ бүүвэйлэг
Хайр нь дурлалаа бүүвэйлэг
Харин найз нь чамайгаа бүүвэйлэе.
Бүүвэй бүүвэй зүүдэн хорвоо минь
Бүүвэй бүүвэй амин зүрх минь

Дөрвөн мөрт

Элэг бүтэн жаргалын төлөө
Итгэл даах хайрын төлөө
Эрүүл амьдрах хүслийн төлөө
Ирээдүйд тэмүүлэх зорилгын төлөө, урагшаа...

Итгэл, сэтгэл, эрхэм зорилго нэг л байдаг юм, надад...

2008.08.24 22:52

Дөрвөн мөрт

Мөнгөн хундага усаар дүүрэн
Мөнхийн сэтгэл хайраар дүүрэн
Болор хундага дарсаар дүүрэн
Бодол санаа минь чамаар дүүрэн...

2008.12.22 22:48

Зүгээр л чамд хайртай гэж шивнэнэ...

Шүүдрийн дусал хаттал чамайг л би хайрлахсан
Шүлгийн мөр холбон чамд л би дурласан
Өдрийн бодол болж чамайг л би бодсон
Өөрөө ч мэдэлгүй шөнөжин зүүдэлсэн...

Зүрхэнд харвасан дурлалын сумыг
Зүүдэндээ би далавч болгоод
Зүггүй чинийхээ зүүдэнд хальж
Зүгээр л чамд хайртай гэж шивнэнэ, чи сэрвээ...

Мартахгүй...

Ариухан сэтгэлд чинь хөнгөн гуниг төрвөл яриарай, нимэглэе.
Хархан нүднээс чинь сувдан нулимс дусвал хэлээрэй, арчия.
Сайхан сэтгэлд чинь сэв суувал мессеж бичээрэй, аргадая.
Хэзээ нэгэн цагт та намайг санавал залгаарай, би очъё...

Сэтгэлд минь гуниг төрвөл, чам руу л би яръя.
Сэм сэмхэн дуслах нулимс гарвал, чамд л би хэлье.
Сэв сууж зүрх минь шархалбал, чамд л би бичье.
Сүүдэртээ даарч ганцаардвал, чам руу л би залгая,
Тэр цагт чи урьд нэгэн удаа тавьж байсан саналаа
Эргэн нэг санаарай...

Инээмсэглэл...

- Ямар ч байсан найз минь smile байна шүү, за? ажил гэж шантралгүй, амьдрал гэж гутралгүй инээмсэглэж байгаарай, за? ямар ч байсан би гэдэг хүн энд байгаа тохиолдолд чамайг инээмсэглүүлж байна, за? найз гэдэг, би гэдэг хүн чамайг байнга инээмсэглүүлнэ, за?

- Тийм үү, чамд баярлалаа, чамайг энд байгаа цагт уйдахгүй л юм байна. Үнэнийг хэлэхэд, хичнээн ядарсан, аль эсвэл хичнээн бие тавгүй байсан ч,... ямар ч хүний хувьд,... чиний smile,.. тухайн хүнийг nice болгож чаддаг хүчтэй,.. Яагаад юм бол бүү мэд ээ, чамайг smile-лэхэд би бас дагаж smile-лэдэг. Чи их хүчтэй smile-тай. Чиний smile-н эсрэг хүн хичнээн эсэргүүцээд нэмэргүй аяндаа л дагаж smile-лэдэг,..

- Чамд үргэлж smile-ж байх нь их зохидог. Түүнээс өөрөөр байх ёсгүй. Байж ч болохгүй.

- Smile-гүй байх тэр л агшныг минь чи л дандаа олоод харчих юм. Бусад нь огт анзаараагүй байхад,... Тэр үед чиний анхаарал халамж надад урам хайрладаг, бас зориг оруулдаг... Хүн бүрт энэхүү smile-аа бэлэглэж тэдэнд урам зориг хайрлаж nice болгож яваарай,... Бас энэ бол чиний бусдыг өөртөө татах хамгийн хүчтэй зэвсэг юм шүү... найз минь...

Ингэнэ чинээ огт санасангүй

Үнэхээр инээдтэй юм. Ингэнэ чинээ огт санасангүй. Санамсаргүй зүйлс хичнээн их тохиолдоно вэ? Нэг бодлын үнэхээр инээдтэй ч нөгөө бодлын дэндүү эмгэнэлтэй. Бодол санааг нь уншиж болдогсон бол хилийн цаанаас ч байсан уншихсан. Дотор нь юу байгаа нь их сонин санагдаж байна. Ороо бусгаа орог саарал уу?, одод тэнгэрийн гэрэл гэгээ юу?, ... Өмнө нь гэрэл гэгээ ер нь байл уу?... огт санахгүй байх чинь, бараг байгаагүй юм болов уу... Нэг удаа ч болов гэрэл цацарч байгаагүй юм байна шүү... Хоёрдмол амьдралынх уу,.. эсвэл амьдралын нугачааных уу... Ноён нуруугаа хугалсан ч нүүр улайхыг мэддэггүй, эсвэл ичгүүр сонжуургүй зангынх уу... Дэндүү эрээ цээрээгүй, үл итгэм зан, өрөөсгөлөөр бүгдийг хардаг зэрэг нь түүний үнэн бүгдийг харах ертөнцийн мэлмийг нь хааж орхижээ.

Мэргэн шовгор

Түшээт хаан аймгийн Мишиг гүний хушуунд Мэргэн Шовгор гэж их мэргэн хүн байсан гэдэг. Ардын засгийн эхний үед Их Хүрээнээс хоёр лам Мэргэн Шовгорыг юм мэддэг мэддэггүйг үзэх гэж очиж гэнэ. Өвөл цаг байж. Хоёул их даарч явж гэнэ. Нэг нь <<Шалгаж магадлах маань ч гайгүй, хамар тулсан тостой сүүтэй цай ууж нэг дулаацах юмсан>> гэжээ. Нөгөө нь хэлжээ: <<Залуу сайхан эхнэртэй юм гэдэг. Түүнийг нь харах юмсан>> гэжээ. Тэгээд Мэргэн Шовгорынд ороод мэндэлжээ. Нутаг усыг асуусны дараа Мэргэн Шовгор хэлжээ: <<Тостой цай уух гэсэн та энэ зүүн гэрт ор. Эхнэрийг минь үзэх гэсэн нь жаахан хүлээ. Их удалгүй ирнэ>> гэжээ. Хоср лам шалгахаа болиод их биширч шавь орсон гэдэг шүү.
Бас тэр нутгийн нэг хүн Мэргэн Шовгорыг шалгах гэж худгийн ёроолоос нэг чулуу, уулын оргилоос нэг чулуу аваад Шовгорынд очиж асууя гэж: <<Энэ бол хоёр газраас авчирсан чулуу юм. Аль газар нь нутаглавал зохимжтой байна? Үзэж хайрла>> гэж гэнэ. Мэргэн Шовгор худгийн чулууг барьж үзээд <<Энэ газарт гэр чинь багтах юм бол нутаглаж болно>> гэжээ. Нөгөө чулууг үзэж <<Энэ газарт гэр чинь тогтох юм бол мөн нутаглаж болно>> гэжээ.
Бас нэг хүний эхнэр өвдөж гэнэ. Хадаг даалимба хоёрыг авахуулаад нэг хүнийг гуйж: <<Мэргэн Шовгорт энэ хадаг даалимба хоёрыг өгөөд өвчтэй эхнэрийн тухай аврал асууж ир>> гэж явуулжээ. Тэр зарсан хүн нь замдаа даалимбыг аргалын бүтээлэгний доогуур шургуулаад Мэргэн Шовгорынд очиж хадгийг бариад асууж гэнэ. Мэргэн Шовгор хадгийг аваад хэлж гэнэ. << Тэр өвчтэй хүн чинь гайгүй юм байна. Удахгүй зүгээр болно. Харин та хурдхан явалгүй горьгүй. Таны аргалын бүтээлэг доогуур шургуулсан даалимбыг одоо үхэр идчих гэж байна. Одоо сэжүүрээс нь нэг ухаагч үнээ зулгааж байна>> гэжээ. Өнөөх хүн яаран очсон чинь нэг ухаагч үнээ даалимбаны сэжүүрээс ам хиртэй идчихээд байсан гэдэг.
Аймаар мэргэн байгаа биз...

Би түүнийг мэддэг, бас мэддэггүй

Тэр их гомдомхой...
Гэхдээ гомдсоноо нуудаг
Нуухдаа тэр дуугүй болчихдог
Эсвэл тэр дуу муутай, цөөхөн үгтэй болчихдог
Гэхдээ л би түүний гомдсоныг нь мэддэг.
Тэр их тэвчээртэй...
Түүнийг яаж ч хүлээлгэсэн
Тэр ирэн иртэл л хүлээдэг
Уурлаж, хэдэн үг хэлэхэд ч
Уцаарлаж бухимдаад байдаггүй
Түүнийг тэвчээртэйг нь би мэддэг.
Тэр их сайхан сэтгэлтэй...
Уйлж суухад минь аргаддаг
Уйтгарлаж суухад минь хөгжөөдөг
Урам хугарсан үед минь зоригжуулдаг
Туслаач гэхэд тусалдаг
Түүний сайхан сэтгэлтэйг би мэддэг.
Тэр их ухаалаг...
Гэхдээ тэр их даруухан
Харин тэр их зориг муутай
Гэхдээ л хүлээцтэй
Түүний ямар хүнийг би мэддэг
Тиймдээ ч би түүнийг хайрладаг
Түүний ямар хүсэлтэйг би мэддэг
Тиймдээ ч би түүний хүсэл биелээсэй гэж хүсдэг
Түүний ямар мөрөөдөлтэйг би мэддэг
Тиймдээ ч би түүнд сайн сайхныг хүсдэг.
Гэвч би нэг л зүйлийг л ойлгодоггүй...
Тэр хэзээ ч энэ тухайгаа хэлж байгаагүй...
Бас асуусан ч гэсэн хариулж байгаагүй юм...

Дагдан хулгайч

Манай Мишиг гүний хошууны баруун залгаа их шавийн нэг отог байсан юм. Богдыг хаан ширээнд сууснаас хойш тэр отгийнхон их омогтой боллоо. Хэрэг зарга болоход тэд нар буруу ч зөв болж, зөв ч зөв болдог боллоо. Хошууны хүмүүс тэднээс айдаг байлаа. Тэр отгийнхон улам гаараад бүгдээрээ шахам хулгай хийдэг боллоо. Хавь ойрын хошуу айлын морь малыг бараг ил шахуу хөөгөөд явчдаг боллоо. Энэ айхтар хулгайч нарын тэргүүн нь Дагдан гэдэг хүн байлаа. Хулгай луйвар хоёроор Дагдангийнх баяжлаа. Дагдан, Мэргэн Шовгор гэдэг нутагтаа их нэр хүндтэй ламыг шүтдэг байжээ. Мэргэн шовгор томоотой, мэргэн, ид шидтэй лам байсан. Тийм хир нь тэр муу хулгайчийг харж хамгаалдаг байсан юм. Мэргэн шовгор нэг өдөр Дагданд хэлжээ: Дагдаан, Чи ер нь хулгай зэлгий хийхээ боливол дээр байх аа. Сум ер нь булцуундаа хүрлээ шүү. Чамайг дааж тээхэд одоо хэцүү боллоо шүү, гэжээ. Дагдан, За гэсэн боловч хулгай луйвраа хийгээд л байжээ. Нэг өдөр нутгийн баруун захын Тэрмээс уулын баруунтаа нутаглаж байсан төвд ламын 2 морийг хулгайлаад авчихжээ. Тэр лам бол уг нь монгол хүн, Төвдөд олон жил суусан учраас төвд лам гэж нэршсэн лам юм. Төвд лам морийг нь Дагдан авчихлаа гэдгийг мэдээд Гэсэрт сэржим өргөөд л байжээ. Тэгсэн чинь өнөөх Дагдан ар өвөр тийшээ таталдаж ойчоод үхлүүд хэвтэх болжээ. Тэгэхлээр морьтой хүн яаралтай Мэргэн Шовгорт явуулж, Амь авар гэжээ. Мэргэн Шовгор ном уншаад замаг буугаар Дагдангийн зүг буудаж гэнэ. Дагдангийн өвчин гайгүй болжээ. Үүнийг Төвд лам дуулаад нэг шавийгаа Мэргэн Шовгорт явуулжээ. Тэгэхдээ хэлжээ: Чи хүүхээ Мэргэн Шовгорт очоод Дагдан үхчихлээ гэж хэл, гэж гэнэ. Тэр шавь нь хэлж: Багш минь, Дагдан үхээгүй, харин өвчин нь гайгүй болж байгаа гэнэ билээ. Би яаж худал хэлэх вэ? гэж. Багш нь хэлжээ: Дагдан нас өнгөрчихлөө, гэж Мэргэн шовгорт худал хэлчихээд ир, Зүгээр, гэж. Шавь нь аргагүй Мэргэн Шовгорынд дахиад очиж гэнэ. Шовгор гэртээ сууж байна гэнэ. Ламбугай, Дагдан гуай нас барчихлаа гэж гэнэ. Яана гэнээ, Арай ч үгүй байгаа, нээрээ юу? гэж асуужээ. Нээрээ гэж хэлчихээд хурдхан тэднийхээс мордож гэнэ. Замд нь нэг морьтой хүн ширүүн давхиж яваад мориноосоо ойчлоо гэнэ. Хажуугаар нь гарах юм уу гэснээ хүнийг мориноосоо ойчоод байхад туслахгүй, арай ч аягүй юм уу гэж бодоод морий нь бариад ойчсон хүн дээр нь очсон чинь Дагдангийн дүү Шарав байж байна. Ууц өвдөөд байна, гээд арай гэж босож байна. Түүнийг моринд нь мордуулж өгчээ. Тэр Шарав Мэргэн Шовгорт Дагдангийн амийг авар гэж гуйх гэж яваа юмсанжээ. Тэгж бид хоёрыг мунгинаж байх завсар хойноос нь бас нэг морьтой хүн давхиж ирээд Дагдан өнгөрчихлөө, гэжээ. Тэгээд тэр хоёр Мэргэн Шовгорт Дагдангийн тухай айлтгасанд, Би түүнд хэлж байсан юм аа, сум булцуундаа туллаа шүү гэж. Хүний үгэнд орохгүй болохлоор одоо яана гэх вэ, Ийм боллоо. Хойт сүнсий нь бодохоос биш яах вэ, гэж байсан гэдэг. Дагданг нас барсанд бид цөмөөрөө баярлаж байсан юм. Түүнийг Мэргэн Шовгор аврах гээд Төвд лам түүнийг цааш нь харуулах гээд тэгж мөргөлдөж байсан юм даа. Чадалтай улс урьд Монголд байсан юм шүү.